پوسیدگی دندان در کودکان یکی از شایعترین مشکلات دهان و دندان است. برخلاف تصور برخی والدین، دندانهای شیری اهمیت زیادی دارند و پوسیدگی آنها نباید تا زمان افتادن دندان نادیده گرفته شود. پوسیدگی درماننشده ممکن است باعث دنداندرد، عفونت، اختلال در جویدن، بیاشتهایی و حتی آسیب به جوانه دندان دائمی شود. پر کردن دندان کودکان در اصفهان باید پس از معاینه دقیق دندانپزشک و بررسی میزان پوسیدگی انجام شود. دکتر علی بهزادی، متخصص دندانپزشکی کودکان در اصفهان، پس از بررسی وضعیت دندان، سن کودک، میزان همکاری، عمق پوسیدگی و ریسک پوسیدگی، مناسبترین روش درمان را پیشنهاد میکند.
در همه موارد، درمان لزوماً به معنای پر کردن دندان نیست. گاهی پوسیدگی در مراحل اولیه قرار دارد و میتوان با فلورایدتراپی، سیلانت، SDF یا مراقبتهای پیشگیرانه آن را کنترل کرد. در پوسیدگیهای عمیق نیز ممکن است درمان پالپ، پالپوتومی یا روکش دندان شیری بهجای پرکردگی ساده لازم باشد.
ترمیم دندان کودک چیست؟
ترمیم دندان به مجموعه اقداماتی گفته میشود که برای بازسازی شکل، استحکام، ظاهر و عملکرد دندانی انجام میگیرد که در اثر پوسیدگی، ضربه، شکستگی یا نقص تکاملی آسیب دیده است.
در ترمیم دندان کودکان، هدف فقط پر کردن حفره پوسیدگی نیست؛ بلکه دندانپزشک تلاش میکند:
- بخش سالم دندان تا حد امکان حفظ شود؛
- عملکرد جویدن کودک برگردد؛
- احتمال پیشرفت پوسیدگی کاهش پیدا کند؛
- دندان شیری تا زمان طبیعی افتادن در دهان باقی بماند؛
- از درد، عفونت و تشکیل آبسه جلوگیری شود؛
- ظاهر دندان، بهویژه دندانهای جلویی، بهبود پیدا کند؛
- فضای لازم برای رویش دندان دائمی حفظ شود.
برای جلوگیری از گسترش آسیبهای دندانی در سنین رشد، آگاهی از اصول پیشگیری و درمان پوسیدگی دندان کودکان میتواند تا حد زیادی از نیاز به درمانهای ترمیمی پیچیده در آینده جلوگیری کند.
چه عواملی باعث نیاز کودک به ترمیم دندان میشوند؟
مهمترین دلایل نیاز به ترمیم دندان کودکان عبارتاند از:
- پوسیدگی دندان شیری یا دائمی
- شکستگی دندان در اثر زمین خوردن یا ضربه
- سایش یا تخریب سطح دندان
- نقص مینای دندان و اختلالات تکاملی
- تغییر رنگ یا لکههای ناشی از آسیب دندان
- ترمیمهای قدیمی و خراب
- پوسیدگیهای بین دندانی
- پوسیدگی ناشی از مصرف مکرر شیر، نوشیدنیهای شیرین و تنقلات
- ترک یا لبپریدگی دندان
- آسیب دندان در کودکان مبتلا به ریسک پوسیدگی بالا
در صورتی که پوسیدگی به بافتهای عمقی دندان نفوذ کرده باشد و روشهای پر کردن معمول کافی نباشد، ممکن است برای حفظ دندان، نیاز به عصب کشی دندان کودکان باشد.
چه زمانی پر کردن دندان کودک لازم است؟
اگر پوسیدگی باعث ایجاد حفره در سطح دندان شده باشد، معمولاً با مسواک و مراقبت خانگی برطرف نمیشود و به درمان ترمیمی نیاز دارد. در این شرایط، دندانپزشک بخش آسیبدیده را بررسی کرده و پس از برداشتن پوسیدگی، حفره را با ماده مناسب پر میکند. بااینحال، تصمیمگیری فقط بر اساس ظاهر دندان انجام نمیشود. دندانپزشک ممکن است از معاینه بالینی، عکس رادیوگرافی و بررسی علائم کودک استفاده کند.
اگر پوسیدگی دندان آسیاب شیری کودک به سطح جونده محدود باشد، ممکن است با یک ترمیم مستقیم درمان شود. اما اگر پوسیدگی چند سطح دندان را درگیر کرده و بخش زیادی از تاج دندان از بین رفته باشد، پرکردگی ساده احتمال شکست بیشتری دارد و ممکن است روکش استیل ضدزنگ گزینه مناسبتری باشد.
آیا هر پوسیدگیای به پر کردن نیاز دارد؟
خیر. نوع درمان به مرحله پوسیدگی بستگی دارد.
-
پوسیدگی اولیه و بدون حفره
در برخی ضایعات اولیه که هنوز سطح مینای دندان باز نشده است، روشهایی مانند موارد زیر ممکن است به کنترل پوسیدگی کمک کنند:
- فلورایدتراپی؛
- استفاده منظم از خمیردندان فلورایددار؛
- سیلانت شیارهای دندان؛
- اصلاح رژیم غذایی؛
- افزایش دفعات معاینه؛
- مراقبت بهتر از بهداشت دهان و دندان.
-
پوسیدگی حفرهدار
پوسیدگی حفرهدار معمولاً بهصورت خودبهخود ترمیم نمیشود و بسته به محل و عمق آن به پر کردن، روکش یا درمان پالپ نیاز دارد.
-
پوسیدگی فعال در کودکی که همکاری محدودی دارد
در بعضی شرایط، دندانپزشک ممکن است استفاده از SDF یا نقره دیآمین فلوراید را برای متوقف کردن یا کند کردن پوسیدگی پیشنهاد معمولاً باعث سیاه شدن دائمی بخش ظاهر حفره را بازسازی نمیکند؛ همچنین معمولاً باعث سیاه شدن دائمی بخش پوسیده دندان میشود. به همین دلیل، انتخاب آن باید پس از توضیح کامل مزایا و محدودیتها به والدین انجام شود.
مراحل پر کردن دندان کودکان در اصفهان
روند درمان با توجه به سن کودک و شرایط دندان متفاوت است، اما معمولاً مراحل زیر را شامل میشود.
-
آمادهسازی و ایجاد ارتباط با کودک
پیش از شروع درمان، دندانپزشک با کودک صحبت میکند و مراحل را با زبان ساده توضیح میدهد. کاهش اضطراب کودک میتواند همکاری او را بهتر کند.
استفاده از روشهایی مانند:
- تکنیک توضیح، نشان دادن و انجام دادن؛
- تقویت مثبت؛
- حواسپرتی با کارتون یا محتوای صوتیتصویری؛
- تمرین تنفس و آرامسازی؛
- بیحسی موضعی؛
- گاز نیتروس اکساید در صورت مناسب بودن شرایط؛
ممکن است به آرامتر شدن روند درمان کمک کند.
-
معاینه و عکسبرداری
دندانهای کودک از نظر شدت پوسیدگی، وضعیت پالپ، عفونت، شکستگی و امکان ترمیم بررسی میشوند. در صورت نیاز، عکس رادیوگرافی برای تشخیص پوسیدگیهای بین دندانی یا بررسی عمق پوسیدگی گرفته میشود.
-
بیحسی موضعی
برای جلوگیری از درد، ابتدا ژل بیحسی روی لثه قرار میگیرد و سپس بیحسی موضعی تزریق میشود. کودک ممکن است فشار یا لمس را احساس کند، اما نباید درد تیز و شدید داشته باشد.
-
ایزوله کردن دندان
برای موفقیت ترمیم، دندان باید تا حد امکان از بزاق و رطوبت دور نگه داشته شود. در برخی موارد از رول پنبه، ساکشن یا رابردم استفاده میشود.
-
برداشت پوسیدگی
دندانپزشک با ابزارهای مناسب، بخشهای پوسیده و ضعیف را خارج میکند. در پوسیدگیهای عمیق، برداشتن کامل پوسیدگی همیشه بهترین گزینه نیست؛ زیرا ممکن است احتمال باز شدن پالپ و نیاز به درمان عصب افزایش یابد. در دندانهایی که پالپ سالم است یا التهاب برگشتپذیر دارد، گاهی برداشت انتخابی یا مرحلهای پوسیدگی و استفاده از درمان غیرمستقیم پالپ مناسبتر است.
-
قرار دادن ماده ترمیمی
حفره آمادهشده بافاید گلاسپوزیت، گلاسآینومر، رزینمدیفاید گلاسآینومر یا آمالگام پر میشود. انتخاب ماده به محل دندان، اندازه حفره، میزان رطوبت، نیروی جویدن، سن کودک و ریسک پوسیدگی بستگی دارد.
-
بررسی تماس دندانها و پالیش ترمیم
پس از پر کردن، تماس دندانها و ارتفاع ترمیم بررسی میشود تا کودک هنگام جویدن احساس بلندی یا ناراحتی نداشته باشد.
اگر کودک شما به دلیل سن کم یا اضطراب شدید همکاری لازم را در مطب نداشته باشد، ما امکان ارائه خدمات دندانپزشکی کودکان با بیهوشی را جهت انجام ترمیمهای دندانی به صورت ایمن فراهم کردهایم.
مراقبتهای بعد از پر کردن دندان کودک
برای افزایش دوام ترمیم و جلوگیری از پوسیدگی مجدد:
- تا رفع بیحسی، به کودک غذای سفت و داغ ندهید؛
- مسواک زدن را طبق دستور دندانپزشک ادامه دهید؛
- روزانه بین دندانهای کودک را تمیز کنید؛
- مصرف مکرر آبمیوه، نوشیدنی شیرین، شکلات و تنقلات چسبنده را کاهش دهید؛
- خوراکیهای شیرین را به دفعات متعدد در طول روز تقسیم نکنید؛
- کودک را برای جویدن یخ، مداد یا اجسام سخت منع کنید؛
- معاینههای دورهای را جدی بگیرید؛
- در صورت توصیه دندانپزشک، فلورایدتراپی یا فیشورسیلانت را انجام دهید.
طبق راهنمای AAPD، کودکان زیر ۳ سال باید با مقدار بسیار کم خمیردندان فلورایددار، تقریباً به اندازه یک لکه یا دانه برنج، مسواک بزنند. برای کودکان ۳ تا ۶ سال، مقدار خمیردندان نباید بیشتر از اندازه یک نخود باشد. مسواک زدن باید روزی دو بار و با نظارت والدین انجام شود.
هزینه پر کردن دندان کودکان در اصفهان
هزینه پر کردن دندان کودک عدد ثابتی نیست و پس از معاینه مشخص میشود. عوامل مؤثر بر هزینه عبارتاند از:
- تعداد دندانهای نیازمند درمان؛
- شیری یا دائمی بودن دندان؛
- سطح و عمق پوسیدگی؛
- نوع ماده ترمیمی؛
- نیاز به عکس رادیوگرافی؛
- نیاز به درمان پالپ یا روکش؛
- همکاری کودک؛
- نیاز به آرامبخشی یا بیهوشی؛
- درمانهای تکمیلی مانند فضا نگهدارنده.
به همین دلیل، اعلام قیمت قطعی بدون معاینه ممکن است دقیق نباشد. برای اطلاع از هزینه پر کردن دندان کودکان در اصفهان، ابتدا باید کودک توسط دندانپزشک معاینه شود.
چرا درمان پوسیدگی دندان شیری اهمیت دارد؟
دندان شیری فقط یک دندان موقت و بیاهمیت نیست. این دندانها تا زمان مناسب برای رویش دندانهای دائمی در دهان باقی میمانند و نقش مهمی در موارد زیر دارند:
- جویدن و تغذیه؛
- یادگیری صحیح تلفظ برخی صداها؛
- حفظ فضای رویش دندان دائمی؛
- رشد مناسب فک؛
- زیبایی لبخند؛
- جلوگیری از درد و عفونت.
از دست رفتن زودهنگام دندان شیری ممکن است باعث حرکت دندانهای مجاور و کاهش فضای لازم برای دندان دائمی شود. در بعضی موارد، پس از کشیدن زودهنگام دندان، استفاده از فضا نگهدارنده ضروری است.
چه زمانی کودک را برای معاینه دندانپزشکی ببریم؟
در صورت مشاهده هر یک از علائم زیر، مراجعه به دندانپزشک کودکان را به تعویق نیندازید:
- لکههای سفید، قهوهای یا سیاه روی دندان؛
- ایجاد سوراخ یا حفره؛
- گیر کردن غذا بین دندانها؛
- بوی بد دهان مداوم؛
- درد هنگام خوردن شیرینی یا نوشیدنی سرد؛
- درد شبانه یا خودبهخودی؛
- تورم لثه یا صورت؛
- شکستگی دندان؛
- تغییر رنگ ناگهانی دندان پس از ضربه؛
- مشکل در جویدن.
معرفی دکتر علی بهزادی؛ متخصص دندانپزشکی کودکان در اصفهان
یکی از بهترین مطب دندانپزشکی کودکان در اصفهان ، خدماتی مانند معاینه دندان کودکان، ترمیم و پر کردن دندانهای شیری و دائمی، درمان پالپ، فلورایدتراپی، درمان دندانهای آسیبدیده و درمان کودکان دارای اضطراب را ارائه میکند. در مراجعه برای پر کردن دندان کودکان در اصفهان، ابتدا وضعیت دندان و میزان همکاری کودک بررسی میشود. سپس بر اساس شدت پوسیدگی، وضعیت پالپ، مدت زمان باقیمانده تا افتادن دندان شیری و شرایط دهان کودک، گزینه مناسب مانند پرکردگی، روکش، درمان پالپ یا درمانهای غیرترمیمی پیشنهاد خواهد شد.
برای دریافت نوبت و بررسی وضعیت دندان کودک، میتوانید از طریق صفحه تماس با مطب یا راههای ارتباطی درجشده در سایت اقدام کنید.
- آدرس: اصفهان، خیابان قائم مقام فراهانی، کوچه خجسته (۳)
- شماره تماس: 09136209801
سوالات متداول
در بسیاری از موارد بله؛ اگر دندان شیری هنوز مدت قابلتوجهی باید در دهان باقی بماند و قابل حفظ باشد، ترمیم آن از درد، عفونت و از دست رفتن زودهنگام دندان جلوگیری میکند. تشخیص نهایی به سن کودک، شدت پوسیدگی و وضعیت دندان دائمی بستگی دارد.
بله. نبود درد به معنی بیخطر بودن پوسیدگی نیست. پوسیدگی ممکن است بدون علامت پیشرفت کند و بعداً به پالپ برسد. معاینه دندانپزشکی و در صورت نیاز عکسبرداری، وضعیت واقعی دندان را مشخص میکند.
هیچ مادهای برای همه کودکان بهترین نیست. کامپوزیت ظاهر طبیعیتری دارد، اما به کنترل رطوبت دقیق نیازمند است. آمالگام در برخی ترمیمهای خلفی مقاومت و سرعت کار مناسبی دارد. انتخاب ماده بر اساس محل و اندازه پوسیدگی، سن کودک، همکاری و ریسک پوسیدگی انجام میشود.
خیر. SDF میتواند در برخی پوسیدگیهای حفرهدار به متوقف کردن روند پوسیدگی کمک کند، اما شکل دندان را بازسازی نمیکند و معمولاً قسمت پوسیده را سیاه میکند. استفاده از آن باید بخشی از برنامه جامع کنترل پوسیدگی باشد.
در زمان درمان، با استفاده از بیحسی موضعی نباید درد تیز و شدید وجود داشته باشد. ممکن است کودک فشار، لرزش ابزار یا صدای دستگاه را احساس کند. پس از برطرف شدن بیحسی نیز ممکن است حساسیت خفیف و موقتی ایجاد شود.
والدین باید توجه کنند که کودک تا زمان برطرف شدن بیحسی:
لب، گونه یا زبان خود را گاز نگیرد؛
غذای داغ مصرف نکند؛
از جویدن خوراکیهای سفت با سمت درمانشده خودداری کند؛
دارو را فقط طبق دستور دندانپزشک مصرف کند.
اگر درد شدید، تورم، تب، شکستن ترمیم یا حساسیت مداوم ایجاد شد، باید با مطب تماس گرفته شود.
بیشتر ترمیمهای ساده دندان کودکان با روشهای رفتاری، بیحسی موضعی و همکاری کودک انجام میشوند. بااینحال، در برخی کودکان ممکن است آرامبخشی یا بیهوشی عمومی مطرح شود.
این تصمیم به عواملی مانند موارد زیر بستگی دارد:
سن کودک؛
میزان ترس و اضطراب؛
توانایی همکاری؛
تعداد دندانهای نیازمند درمان؛
طول و پیچیدگی درمان؛
وجود نیازهای ویژه پزشکی یا رفتاری؛
تجربه ناموفق قبلی در دندانپزشکی؛
وضعیت سلامت عمومی کودک.
آرامبخشی و بیهوشی جایگزین تشخیص صحیح نیستند و باید پس از ارزیابی دندانپزشک کودکان و بررسی شرایط پزشکی کودک انجام شوند. پیش از درمان، والدین باید درباره روش انتخابی، مزایا، خطرات، مراقبتهای قبل و بعد و نیاز به همراهی متخصص بیهوشی اطلاعات کامل دریافت کنند.
